संयुक्त राष्ट्र महासभा संयुक्त राज्य अमेरिकाका रास्ट्रपती डोनाल्ड ट्रंम्प, ८१औं महासभा
मितिः २२ सेप्टेम्बर २०२६
सभाले संयुक्त राज्य अमेरिकाका महामहिम राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको सम्बोधन सुन्नेछ। म प्रोटोकललाई उहाँका महामहिमलाई भित्र ल्याउन अनुरोध गर्दछु। उहाँलाई सभालाई सम्बोधन गर्न आमन्त्रण गर्दछु।
धेरै धेरै धन्यवाद, श्रीमान् अध्यक्ष। श्रीमान् महासचिव, संयुक्त राज्य अमेरिकाकी प्रथम महिला, विशिष्ट प्रतिनिधिहरू, राजदूतहरू तथा सहकर्मी नेताहरू। अमेरिकाले २५० वर्षको गौरवशाली स्वतन्त्रता र स्वाधीनता मनाइरहेको यस अवसरमा विश्वलाई अमेरिकामा स्वागत गर्न पाउनु मेरो लागि अत्यन्त ठूलो सम्मान हो। स्वतन्त्रताको उद्देश्यले यस महाद्वीपमा आफ्नो घर भेट्टाएको साढे दुई शताब्दी पछि, म गर्वका साथ भन्न सक्छु- अमेरिका फर्किएको छ, र आज हाम्रो देश पहिलेभन्दा बलियो छ। हाम्रो अर्थतन्त्र विश्वकै ईर्ष्याको विषय हो। हाम्रो सेना पृथ्वीमै सबैभन्दा शक्तिशाली छ। हाम्रो प्रविधिको कुनै तुलना छैन र हामी लगभग हरेक क्षेत्रमा नेतृत्व गरिरहेका छौँ। हाम्रो ऊर्जाले ग्रहलाई इन्धन दिइरहेको छ। अमेरिका उदीयमान छ। हाम्रो राष्ट्र बढिरहेको छ। हाम्रो शक्ति विस्तार भइरहेको छ। हाम्रो देश पहिलेभन्दा राम्रो गरिरहेको छ, र हाम्रो भविष्य अत्यन्तै उज्ज्वल छ।
मैले पदभार सम्हालेदेखि निजी क्षेत्रमा १० लाखभन्दा बढी नयाँ रोजगारी सिर्जना गरेका छौं, र आज पहिलेको तुलनामा धेरै अमेरिकीहरू काम गरिरहेका छन्। गत साता गरिबी दर अमेरिकी इतिहासकै सबैभन्दा न्यून स्तरमा पुगेको घोषणा गरियो। गत वर्ष मात्रै हामीले १५ लाख अमेरिकीलाई गरिबीबाट बाहिर निकाल्यौँ। अफ्रिकी अमेरिकी र हिस्पानिक अमेरिकी गरिबी दरहरू पनि इतिहासकै न्यून स्तरमा छन्। अमेरिकीहरूको वास्तविक पारिवारिक आम्दानी इतिहासकै उच्च स्तरमा पुगेको छ औसत ८७,०००, जुन मैले आफ्नो पहिलो कार्यकालमा कायम गरेको अघिल्लो कीर्तिमानभन्दा पनि माथि हो।
पहिलो दिनदेखि नै मेरो प्रशासनले अमेरिकामा व्यवसाय गर्नका लागि आवश्यक नपर्ने प्रत्येक नियम र अवरोध हटाउन काम गरेको छ। हामीले अमेरिकी इतिहासकै सबैभन्दा ठूलो कर कटौती पारित गर्यो, र त्यसको परिणामस्वरूप अहिले संयुक्त राज्य अमेरिकामा संसारको कुनै पनि राष्ट्रमा कहिल्यै भएकोभन्दा बढी रकम लगानी भइरहेको छ। अमेरिकी सेयर बजारले अहिलेसम्मकै कीर्तिमान कायम गरेको छ। र त्यो पनि पछिल्ला १२ महिनामै। हामीले संसारभरबाट २१ ट्रिलियन डलरका नयाँ लगानी प्रतिबद्धता सुरक्षित गरेका छौं, जबकि अघिल्लो प्रशासनको चार वर्षमा १ ट्रिलियन डलरभन्दा कम थियो। दुई वर्षअघि हाम्रो देश मृतप्रायः थियो, र अहिले हामी संसारकै सबैभन्दा तातो (उत्साहजनक) देश भएका छौं।
मैले पदभार लिनुअघि हाम्रो सीमा पृथ्वीमै सबैभन्दा खराब र खतरनाक थियो। र अहिले हाम्रो सीमा अमेरिकी इतिहासमै सबैभन्दा सुरक्षित छ। निम्तो नपाएसम्म कोही प्रवेश गर्दैन। अनुमति नभएसम्म कसैलाई पनि प्रवेश दिइँदैन। पछिल्ला १६ महिनामा शून्य अवैध आप्रवासीलाई संयुक्त राज्य अमेरिकामा प्रवेश दिइएको छ। र यो केही अत्यन्त परिष्कृत मानिसहरूले गरेका हुन्। यो ट्रम्प प्रशासनले गरेको हो। शून्य। त्यसको परिणामस्वरूप गत वर्ष हामीले अहिलेसम्म अभिलेख गरिएको हिंसात्मक अपराधमा सबैभन्दा ठूलो गिरावट हासिल गर्यौँ। हत्या दर १२५ वर्षयताकै न्यून स्तरमा झरेको छ।
सन् १८०० देखि, मैले हाम्रा अपराध नियन्त्रण टोलीलाई टेनेसीको मेम्फिस र लुइजियानाको न्यु अर्लिन्समा पठाएँ, र दुवै स्थानमा अपराध ८० प्रतिशतभन्दा बढी घटेको छ र अझै घट्नेछ। त्यसभन्दा महत्वपूर्ण कुरा, गत वर्ष जनवरी २० मा म वासिङ्टन डी.सी. आइपुग्दा त्यो अपराधले भरिएको थियो। र अहिले अपराध ८७ प्रतिशत घटेको छ, र हामी १०० प्रतिशतसम्म जाने लक्ष्यमा छौँ। पर्यटन फस्टाइरहेको छ। रेस्टुरेन्टहरू व्यस्त छन्, र मानिसहरू हाम्रो राष्ट्रको राजधानीप्रति गर्व गर्छन्। हामीले पछिल्ला १२ महिनामा संयुक्त राज्य अमेरिकाको सेनामा पहिलेभन्दा बढी पैसा लगानी गरेका छौं, र यो कार्यकालमा त्यो १.५ ट्रिलियन डलर हुनेछ। हामीले अघिल्लो प्रशासनबाट अमेरिकाको अन्धकार युग विरासतमा पायौँ, र त्यसलाई अमेरिकाको स्वर्णिम युगमा परिणत गर्यौ। सम्पूर्ण विश्वलाई नयाँ ऊर्जावान् र अत्यन्त शक्तिशाली संयुक्त राज्य अमेरिकाको सम्पत्ति, शक्ति, भावना र गतिले माथि उठाइरहेको छ।
जसरी हामीले घरभित्र विरासतमा पाएका समस्याहरू समाधान गर्न छिटो कदम चाल्यौँ, त्यसरी नै हामीले विश्व मञ्चलाई पुनः आकार दिन र धेरै लामो समयदेखि हामीलाई सताइरहेका समस्याहरू समाधान गर्न दृढता र गतिका साथ काम गरेका छौँ। यस कक्षमा रहेका प्रत्येक नेता जान्दछन् कि हाम्रा बालबालिका र पृथ्वीका मानिसहरूका लागि यो संसारलाई अझ राम्रो, सुरक्षित र समृद्ध बनाउन हामीसँग थोरै समय मात्र छ। इतिहासकै सबैभन्दा असाधारण राष्ट्रको राष्ट्रपतिको रूपमा, म खतराहरूलाई अर्को दिनसम्म बढ्न दिने कुनै रुचि राख्दिनँ। म समस्याहरूलाई थन्किएर बस्न दिने कुरामा विश्वास गर्दिनँ; तिनीहरू समाधान गर्न झन् कठिन बन्छन्।
त्यसैले अरूले कुरा गरिरहँदा मैले काम गरें, अरूले शान्तिको कुरा गरिरहँदा मैले शान्ति स्थापना गरें, अरूले खतराहरूलाई बेवास्ता गर्दा मैले तिनको सामना गरेँ, अरूले साहसको कुरा गर्दा अमेरिकाले साहस देखायो, अरूले शक्तिको वाचा गर्दा मैले त्यसलाई प्रयोग गरेर अमेरिकालाई संसारकै सबैभन्दा शक्तिशाली देश बनाएँ। यस कक्षमा रहेका धेरै राष्ट्रसँग मिलेर हामी दशकौँदेखि समाधान हुन नसकेका चुनौतीहरू समाधान गरिरहेका छौं, र वर्षोंदेखि अधुरा रहेका कामहरू पूरा गरिरहेका छौँ।
विश्वको जोखिममा शक्ति जम्मा गर्न दिइएको खतराको उदाहरण आतंकवादको नम्बर एक प्रायोजक इरानको इस्लामिक गणतन्त्र हो। ५१ वर्षदेखि कट्टरपन्थी इरानी शासनले रक्तपात र सामूहिक हत्यामार्फत शासन गर्दै आएको छ, र सम्पूर्ण मध्यपूर्व तथा त्यसबाहिर मृत्यु, विनाश र अराजकता फैलाउँदै आएको छ। उनीहरू मध्यपूर्वका धम्क्याउने शक्ति थिए, तर अब उनीहरू त्यस्ता रहेनन् ।
म पहिलोपटक राजनीतिक क्षेत्रमा प्रवेश गरेको दिनदेखि नै मेरो अडान अटल छ। म इरानलाई कहिल्यै आणविक हतियार राख्न दिनेछैन। गत वर्ष पदभार सम्हालेपछि मैले तुरुन्तै इरानसँग वार्ता सुरु गरें र उनीहरूको आणविक कार्यक्रम तथा आतंकवादलाई समर्थन गर्ने काम अन्त्य गरेमा पूर्ण आर्थिक सहकार्यको प्रस्ताव गरेँ। तर उनीहरूले अस्वीकार गरे। त्यसपछि ‘अपरेसन मिडनाइट ह्यामर’मा अमेरिकी सेनाले भग्नावशेषमुनि रहेको उनीहरूको आणविक कार्यक्रमलाई ध्वस्त पारिदियो। र फेरि मैले इरानलाई सम्झौता गर्न आग्रह गरें। तर फेरि उनीहरूले अस्वीकार गरे। शासनले विशाल क्षेप्यास्त्र र ड्रोन भण्डार निर्माण गर्न जारी राख्यो, जसले क्षेत्रमा रहेका प्रत्येक अमेरिकी सैनिक र अरू सबैको सुरक्षालाई धम्की दिएको थियो। उनीहरूले युरोपसम्म प्रहार गर्न सक्ने क्षेप्यास्त्र पनि बनाए, र उनीहरू त्यसमा धेरै गर्व गर्थे। म आशा गर्छु युरोपेलीहरूले बुझ्नेछन् कि इरानको लक्ष्य यही परम्परागत ब्यालिस्टिक क्षेप्यास्त्र ढालको पछाडिबाट आणविक बम बनाउने आफ्नो दौड पूरा गर्नु थियो। यदि उनीहरू सफल भएका भए, त्यो शासन आणविक विनाशको हतियारका कारण आफूलाई रोक्ने कुनै पनि प्रयासको सामना नगरी सधैं आतंक र मृत्यु फैलाउन स्वतन्त्र हुने थियो।
अमेरिकामा हामीले इतिहासकै सबैभन्दा खराब आतंकवादी आक्रमण, सेप्टेम्बर ११ को २५औं वार्षिकोत्सव भर्खरै मनायौँ, जसमा यहाँबाट केही माइल टाढा ३,००० मानिस मारिएका थिए। त्यो अविश्वसनीय रूपमा भयानक समय थियो। दुई सातापछि हामी इजरायलमा भएको अक्टोबर ७ को आक्रमणको तेस्रो वार्षिकोत्सव मनाउनेछौँ, जहाँ इरानबाट वित्तीय सहयोग पाएका आतंकवादीहरूले १,२०० निर्दोष नागरिकलाई यातना दिए, अंगभंग गरे र मारे दर्जनौँ अमेरिकी र धेरै शिशुहरूसहित। इरानका सर्वोच्च नेताले त्यो नरसंहारको उत्सव मनाए र त्यसलाई मानवताको सेवा भने। त्यही शासनले यस वर्ष आफ्नै ७२,००० भन्दा बढी नागरिकको हत्या गरेको छ। हालै, विरोध प्रदर्शन गरिरहेका १०,००० मानिस मारिए।
अब कल्पना गर्नुहोस् यस्तो शासनसँग आणविक सुरक्षा कवचको पछाडिबाट ठूलो स्तरका आतंकवादी आक्रमण गर्ने शक्ति भएको अवस्था। हामीले सामना गर्नुपरेको वास्तविकता यही थियो, यस्तो वास्तविकता जसलाई धेरैले बेवास्ता गर्न रुचाए। धेरै राष्ट्रपतिहरू र अरू धेरैले समस्यालाई बेवास्ता गर्न मात्र चाहे। उनीहरू केही गर्न इच्छुक थिएनन्, तर समस्या थाहा थियो। इरानलाई सम्झौताको प्रत्येक अवसर दिएपछि, मैले संयुक्त राज्य अमेरिका वा कुनै पनि राष्ट्रले यस्तो दुःस्वप्न, यस्तो विनाशकारी समस्याको सामना गर्न नपरोस् भनेर सुनिश्चित गर्न कदम चालें।
‘अपरेसन एपिक फ्युरी’को परिणामस्वरूप उनीहरूको नौसेनाका सबै १५८ जहाज अहिले समुद्रको पिधमा छन्। त्यसैगरी, उनीहरूको वायुसेना, राडार र विमानविरोधी उपकरण समाप्त भएको छ। उनीहरूको क्षेप्यास्त्र र ड्रोन उत्पादन क्षमता लगभग समाप्त भएको छ। उनीहरूको अर्थतन्त्र समाप्त भएको छ। समाप्त नभएको एउटै कुरा मुद्रास्फीति हो, जसले उनीहरूको देशलाई नष्ट गरिरहेको छ र अहिले ३०० प्रतिशतभन्दा धेरै छ।
तर आणविक वार्ताका लागि युद्धविराममा सहमत भएपछि पनि इरानले अन्य देशका नागरिक जहाजविरुद्ध निर्लज्ज आतंकवादी कार्य गरेर त्यसको तुरुन्तै उल्लङ्घन गर्यो। व्यावसायिक जहाजमाथिका इरानका आक्रमणको निन्दा गर्ने प्रस्ताव अत्यधिक बहुमतले पारित गरेकोमा म संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषद्लाई धन्यवाद दिन चाहन्छु। धन्यवाद। त्यो प्रस्तावमा संयुक्त राष्ट्रका सदस्य राष्ट्रहरूले इतिहासकै कुनै पनि सुरक्षा परिषद् प्रस्तावभन्दा बढी सह-प्रायोजकका रूपमा समर्थन जनाएका थिए। त्यो ठूलो कुरा हो। अब हामी दबाब कायम राख्न पनि उत्तिकै एकताबद्ध हुनुपर्छ।
संयुक्त राज्य अमेरिकाको नौसेनाले हालै होर्मुज जलडमरूमध्यबाट १ अर्ब ब्यारेलभन्दा बढी तेल बाहिर निकाल्न सुरक्षा दिएको छ, र युद्ध सुरु भएयताकै कुनै पनि समयभन्दा बढी तेल प्रवाह भइरहेको छ। तर मैले एउटा ठूलो निर्णय गर्नुपर्नेछ। के इरानसँग यस्तो सम्झौता हुनेछ जसले उनीहरूलाई पुनर्निर्माण गर्न र पहिलेभन्दा धेरै ठूलो देश बनाउन दिनेछ? सायद मध्यपूर्वकै, वा संसारकै, सबैभन्दा महान् देशहरूमध्ये एक। वा के म इस्लामिक गणतन्त्रलाई ध्वस्त पारूँ, र त्यो पनि छिट्टै, ताकि उनीहरूलाई फेरि मानिस र देशहरूलाई मार्ने र नष्ट गर्ने मौका नै नहोस् ? के म उनीहरूलाई कुनै अस्तित्वको सम्भावना र भविष्यका पुस्ताका लागि कुनै आशा नरहने गरी नरकमा धकेलूँ?
तर मलाई लाग्छ चुनावपछि हामी सम्झौता गर्नेछौँ, किनकि उनीहरूले नगर्नुपर्ने कुनै कारण छैन। उनीहरू मध्यावधि चुनावमा मेरो अवस्था कस्तो हुन्छ भनेर पर्खिरहेका छन्। उनीहरूले नबुझेको कुरा के हो भने म उम्मेदवार होइन। मैले त्यो पहिले नै गरिसकेको छु र भारी मतान्तरले जितिसकेको छु। हामीले ठूलो मतान्तरले जित्यौं, र म अझै साढे दुई वर्ष यहाँ हुनेछु। रिपब्लिकन पार्टी चुनाव लड्दैछ, र म उनीहरूलाई सहयोग गर्नेछु, तर म उम्मेदवार होइन। मैले चुनावलाई बिल्कुलै कुनै महत्व दिएको छैन र दिने पनि छैन। इरानको कुरा आउँदा चुनाव मेरो दिमागमा समेत आउँदैन। मेरो दिमागमा आउने एउटै कुरा इरानले कहिल्यै आणविक हतियार पाउने छैन भन्ने हो।
कायरहरू र देशद्रोहीहरू। धन्यवाद। धन्यवाद। कायरहरू र देशद्रोहीहरूले संयुक्त राज्य अमेरिका गोलाबारुदको अभावमा छ भन्न चाहन्छन्, तर त्यो सत्य होइन। हामीसँग हामीले कहिल्यै प्रयोग गर्ने कल्पना गर्न सक्नेभन्दा पनि धेरै गोलाबारुद छ, र हामीले पहिले कहिल्यै नगरेको स्तरमा तिनको उत्पादन गरिरहेका छौं। हामीले पहिलेभन्दा छिटो आफ्नो भण्डार बढाइरहेका छौँ। अत्याधुनिक सामग्री। निकट भविष्यमै विशाल गोलाबारुद कारखानाहरू सञ्चालनमा आउनेछन्। विश्वका महान् रक्षा कम्पनीहरूले अहिले १८ वटा निर्माण गरिरहेका छन् १८ वटा निर्माणाधीन छन्। तीमध्ये केही धेरै छिट्टै पूरा हुनेछन्। यो तीव्र निर्माणले सबै प्रकारका क्षेप्यास्त्र र सबै प्रकारका गोलाबारुदको अत्यन्त छिटो तैनाथी सम्भव बनाउनेछ, र अहिलेभन्दा धेरै छिटो दरमा हाम्रा सहयोगीहरूलाई आपूर्ति गर्न सक्षम बनाउनेछ।
म सबै राष्ट्रलाई इरानको पूर्ण आर्थिक अलगाव लागू गर्न हामीसँग सामेल हुन आह्वान गर्दछु; जबसम्म उनीहरूले व्यावसायिक जहाजमाथिका आक्रमण रोक्दैनन्, आफ्नो आणविक महत्वाकांक्षा त्याग्दैनन्, र आतंकवादलाई समर्थन गर्न बन्द गर्दैनन्। आतंकवादी शासनले खराब व्यवहार गरिरहेको कारण उनीहरू बलियो र आत्मविश्वासले भरिएका भएर होइन, कमजोर र निराश भएर हो। यदि हामी एकताबद्ध भयौँ भने, हामी चाँडै इरानी आतंकवादको अन्तिम ५१ वर्षे खतराबाट मुक्त संसार देख्नेछौँ। र तेलको मूल्य निकै तल झर्नेछ, द्वन्द्व सुरु हुँदाको भन्दा पनि तल। र अमेरिकामा त त्यो मूल्य निकै कम थियो। साहस र दृढ सङ्कल्पका साथ सबै कुरा सम्भव छ। ठूला परिवर्तन हुन सक्छन् र ती छिट्टै हुन सक्छन्।
एक वर्षअघि, मैले यस महान् सभाकक्षमा सम्बोधन गर्दा गाजामा युद्ध अझै क्रूरतापूर्वक चलिरहेको थियो। बन्धकहरू अझै हमासका सुरुङहरूको गहिराइमा थिए, र अन्त्यको कुनै संकेत थिएन। तर यहाँ, महासभाको छेउमा, हामीले पहिलो कदम चाल्यौँ। त्यसले सबै कुरा बदलियो। केही सातापछि हामीले गाजामा युद्ध अन्त्य गर्यो, जसबाट अनुमान नै गर्न नसकिने हजारौं जीवन जोगिए। हामीले बाँकी सबै बन्धकहरूलाई पनि घर फर्कायौँ- जीवित र मृत दुवै। एक जना पनि बाँकी नराखी। धन्यवाद। धन्यवाद।
हामीले त्यसो गर्न सकेकोमा सबैले चमत्कार भएको ठाने। र मानिसहरूले सडकमा उत्सव मनाए। हाम्रो २०-बुँदे गाजा शान्ति योजनालाई संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषद्ले सर्वसम्मत समर्थन गरेकोमा र शान्ति बोर्डलाई औपचारिक रूपमा अनुमोदन गरेकोमा म संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषद्लाई धन्यवाद दिन चाहन्छु। यो अत्यन्त महत्वपूर्ण समूह हुनेछ। झन्डै ३० देश बोर्डमा सामेल भएका छन्, जसको अध्यक्षता गर्न पाउनु मेरो सम्मान हो, र ती सदस्य राष्ट्रहरूमध्ये धेरैले राहतका लागि अरबौँ डलर योगदान गरेका छन्। त्यो पैसा सिधै पुनर्निर्माण र राहतका लागि जान्छ मोरक्को, बहराइन, कतार, कुवेत, कजाखस्तान, साउदी अरेबिया, टर्की, उज्बेकिस्तान र अरू धेरै। त्यो पैसा सिधै जहाँ आवश्यक छ त्यहीँ पुग्छ, र उनीहरूलाई त्यसको अत्यन्त आवश्यकता छ। ती देशहरू धेरै उदार भएका छन्, र अरूहरू पनि अगाडि आइरहेका छन्, किनकि उनीहरू मानिसहरू बाँचून् भन्ने चाहन्छन्। गाजालाई स्थिर बनाउन सहयोग गर्ने सैनिक, प्रहरी र प्रशिक्षण उपलब्ध गराउन प्रतिबद्ध भएका देशहरू- इन्डोनेसिया, मोरक्को, अल्बानिया, कोसोभो, कजाखस्तान, इजिप्ट, जोर्डन र अरूलाई पनि धन्यवाद दिन चाहन्छु।
मैले पदभार सम्हालेदेखि आठवटा युद्ध समाधान गर्नु र त्यस क्रममा ती देशका नेताहरूसँग मित्रवत् सम्बन्ध बनाउनु मेरो लागि ठूलो सम्मान भएको छ। यीमध्ये धेरै युद्धहरू धेरै वर्ष र केही त दशकौंसम्म चलेका थिए। मैले यी समाधानहरू गर्न सकेको कारण मेरो सम्बन्धको प्रयोग थियो- धेरै विशेष सम्बन्धहरू, व्यापार, शुल्कहरूको प्रयोग र शुल्क लगाउने धम्की तथा देशअनुसारका विभिन्न अन्य कारणहरू। तीमध्ये कम्बोडिया र थाइल्यान्ड, कोसोभो र सर्बिया, प्रजातान्त्रिक गणतन्त्र कङ्गो र रुवान्डा, पाकिस्तान र भारत, आर्मेनिया र अजरबैजानका सम्झौताहरू छन्। र अवश्य पनि गाजाको युद्ध, जसमा सबै बन्धकहरूको जीवित र मृत दुवै फिर्ती समावेश छ।
यीमध्ये लगभग हरेक देशले मलाई धन्यवादको पत्र लेखे। पाकिस्तानका प्रधानमन्त्रीले डोनाल्ड ट्रम्प ३ करोड मानिसको जीवन बचाउन जिम्मेवार भएको र सम्भवतः त्योभन्दा पनि धेरैको जीवन बचाएको बताए। अजरबैजानका राष्ट्रपतिले राष्ट्रपति ट्रम्पले छ महिनामा चमत्कार गरेको बताए। आर्मेनियाका प्रधानमन्त्रीले राष्ट्रपति ट्रम्पको व्यक्तिगत संलग्नता र शान्तिप्रतिको दृढ प्रतिबद्धताबिना यो सफलता सम्भव नै नहुने बताए। कम्बोडियाका राष्ट्रपतिले राष्ट्रपति ट्रम्पको असाधारण राज्यकौशल र द्वन्द्व समाधान गर्ने तथा विनाशकारी युद्ध रोक्ने प्रतिबद्धताको प्रशंसा गरे। रुवान्डाका राष्ट्रपतिले राष्ट्रपति ट्रम्पले शान्तिमा योगदान गर्ने अवसर देख्नेबित्तिकै त्यसलाई समातेको बताए। यो द्वन्द्व ३२ वर्षसम्म चलेको थियो। लाखौँ मानिस मरे। हामीले यसलाई समाधान गयौँ।
हामीले अनगिन्ती मध्यस्थता र प्रयास देख्यौँ, तर कुनै पनि प्रयासले मूल समस्याहरू समाधान गर्न सकेन। राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले एउटा नयाँ र प्रभावकारी वक्तव्य जारी गर्नुभयो, जसले वास्तवमै ठूलो शान्तिको बाटो खोलेको छ- यस्तो सफलता, जुन हामीले असम्भव ठानेका थियौँ। हामी रूस र युक्रेनका नेताहरूसँग धेरै नजिकबाट काम गरिरहेका छौँ, र हामी त्यो पनि पूरा गर्नेछौँ। यो हुनेछ, मलाई लाग्छ मानिसहरूले बुझेजस्तोभन्दा छिटो हुनेछ। उनीहरूका कारण हरेक महिना २५,००० युवा मानिस, अधिकांश सैनिक, मरिरहेका छन्। २५,००० प्रतिमहिना। र म ती युद्धभूमिको तस्बिरहरू हेर्छु, र म तिनलाई अब देख्न चाहन्नँ। २५,००० प्रतिमहिना देख्नु अत्यन्त भयानक छ। दुवै पक्ष।
यसका अतिरिक्त, संयुक्त राज्य अमेरिका र इरानले निश्चित रूपमा यो पूरा गर्नेछन्। हामी यसलाई कुनै न कुनै तरिकाले पूरा गर्नेछौँ। यो हुनेछ। यो छिट्टै हुनेछ। हामी गत वर्ष यहाँ अन्तिमपटक भेला भएयता धेरै कुरा भएको छ। मेरो निर्देशनमा, संयुक्त राज्य अमेरिकाको सेनाले भेनेजुएलाको राजधानीमा गहिराइसम्म प्रवेश गर्दै ठूलो सैन्य कारबाही सञ्चालन गर्यो। काराकासमा भारी सुरक्षा व्यवस्था र किल्लाबन्दी गरिएको सैन्य अड्डामा कारबाही गरियो, र गैरकानुनी तानाशाह, वास्तविक अपराधी निकोलस मादुरोलाई पक्राउ गरियो। त्यस दिनदेखि सयौँ भेनेजुएलाली राजनीतिक बन्दीहरू रिहा भएका छन्। हामी भेनेजुएलाका नेताहरूसँग नजिकबाट काम गर्दै भेनेजुएलाका जनताका लागि धेरै राम्रो भविष्य निर्माण गर्न प्रयास गरिरहेका छौं।
गत महिना हामीले इतिहासकै सबैभन्दा ठूलो तेल सम्झौतामा हस्ताक्षर गौँ, जसमा ६५ अर्ब ब्यारेल तेल समेटिएको छ, जसले भेनेजुएला र संयुक्त राज्य अमेरिका दुवैलाई ठूलो फाइदा पुर्याउनेछ र संसारभर ऊर्जाको लागत घटाउन मद्दत गर्नेछ। संसारका सबैभन्दा ठूला तेल कम्पनीहरू प्रवेश गरिरहेका छन्, र तथ्याङ्कहरू बिल्कुलै अविश्वसनीय छन्। संयुक्त राज्य अमेरिका र भेनेजुएलालाई जोड्दा, हामीसँग संसारको ६० प्रतिशतभन्दा बढी तेल छ। त्यसैले यो सम्भवतः सबैभन्दा ठूलो सम्झौता हो। यो युद्ध थियो, तर सम्भवतः अहिलेसम्मकै सबैभन्दा ठूलो सम्झौता हो।
विजेताको भागमा लुटको अधिकार पर्छ भन्ने भनाइ तपाईंहरूले सबैले सुन्नुभएको छ। भेनेजुएलामा हाम्रा कदमहरूले संयुक्त राज्य अमेरिकाले पश्चिमी गोलार्धमा कतै पनि अमेरिकालाई धम्की दिने शक्तिलाई जरा गाड्न अब अनुमति नदिने प्रमाण दिएका छन्। आवश्यक परेमा हामी अमेरिकी राष्ट्रिय हित सुरक्षित गर्न हाम्रो अतुलनीय सैन्य शक्ति प्रयोग गर्नेछौँ। भेनेजुएलासँग अन्य देशहरूबाट संसारकै उत्कृष्ट उपकरणहरू थिए। र थाहा छ के भयो? त्यो काम लागेन। त्यसको नजिक पनि पुगेन ।
दशकौँसम्म अन्य प्रशासनहरूले यस क्षेत्रको ठूलो भागलाई हिंसात्मक गिरोह र रक्तपिपासु लागूपदार्थ कार्टेलको नियन्त्रणमा पर्न दिए, अनियन्त्रित आप्रवासनले अस्थिर बनाए र शत्रुतापूर्ण विदेशी शक्तिहरूले प्रवेश गरे। तर अब त्यस्तो छैन। हामी आवश्यक परेको ठाउँमा आफ्नै क्षेत्रमा र संसारभर अमेरिकी शक्ति, अमेरिकी सैन्य शक्तिसमेत, पुनः प्रयोग गर्दैछौँ, ताकि हामी सबैका लागि सुरक्षित भविष्य निर्माण होस्।
पदभार सम्हालेपछि मैले लागूपदार्थ कार्टलहरूलाई विदेशी आतंकवादी संगठन घोषणा गरें र तिनलाई समाप्त गर्न संयुक्त राज्य अमेरिकाका सशस्त्र बल परिचालन गरें। कार्टलहरू पश्चिमी गोलार्धका हुन्- हत्या, बलात्कार, यातना र जबर्जस्ती असुलीलाई आतंकका साधनका रूपमा प्रयोग गर्ने सभ्यताका विरुद्ध युद्धरत शत्रु हुन्। उनीहरूलाई मारिनुपर्छ, निर्वासन गरिनुपर्छ, वा रिहाइको सम्भावना नरहने गरी शत्रु लडाकुका रूपमा थुनिनुपर्छ, र हामी त्यही गरिरहेका छौँ। संयुक्त राज्य अमेरिकाले कार्टेलका लागूपदार्थ बोक्ने डुङ्गामाथि दर्जनौँ आक्रमण गरेको छ, समुद्रमा प्रवेश गर्ने ८७ प्रतिशत लागूपदार्थ नष्ट गरेको छ। उनीहरू ८७ प्रतिशत तल छन्। कसैले यो सम्भव होला भनेर सोचेको थिएन। त्यो आपूर्तिको ठूलो माध्यम थियो।
तीन महिनाअघि हामीले भेनेजुएलाली गिरोह ‘ट्रेन दे अरागुआ’का नेतालाई समाप्त गौँ। मेक्सिको कार्टेल हिंसाको केन्द्रबिन्दु हो। संयुक्त राज्य अमेरिकाले २,००० माइल लामो सीमा शत्रु कार्टेलको नियन्त्रणमा रहेको भूभागसँग साझा गर्नु स्वीकार्य छैन, त्यसैले मेक्सिकोले मानवताका शत्रुहरूबाट आफ्नो भूमिको नियन्त्रण पुनः प्राप्त गर्नुपर्छ।
मेरो प्रशासनले क्युबाको अवस्थालाई पनि आधारभूत रूपमा परिवर्तन गर्न खोजिरहेको छ, जहाँ कम्युनिस्ट शासन ठूलो दबाबमा छ। यो पूर्ण रूपमा असफल राज्य हो। यो पहिले कहिल्यै नभएको स्तरमा असफल हुँदैछ, र यो पतन हुनेछ। मार्को रुबियोले वार्ता सम्हालिरहेका छन्। उनी क्युबासँगको वार्तामा गहिराइसम्म संलग्न छन्। हेरौँ के हुन्छ। हामी आफ्नै ढोकामा अमेरिकालाई धम्की दिने विदेशी विरोधीहरूका लागि आश्रयस्थल बन्न दिनेछैनौँ। क्युबाली शासनले संयुक्त राज्य अमेरिकाभित्रका वामपन्थी कट्टरपन्थी र कम्युनिस्ट सञ्जालसँग पनि दशकौँदेखि समन्वय गर्दै आएको छ। हाम्रो विदेश मन्त्रालयले उल्लेख गरेअनुसार, उनीहरूले कम्युनिस्ट पार्टी, यूएसए, एन्टिफा र अमेरिकाका डेमोक्रेटिक सोसलिस्ट्स जस्ता समूहसँग सम्बन्ध विकास गरेका छन् ।
कम्युनिजम कहिल्यै अमेरिकामा आउनेछैन, तर स्वतन्त्रता क्युबामा आउनेछ, र सुरक्षा तथा संरक्षा मेक्सिकोमा आउनेछ। मेक्सिको सरकारसँग हाम्रो निकै राम्रो सम्बन्ध रहेकोमा म गर्व गर्छु। हामीले मेक्सिकोसँग ठूलो प्रगति गरेका छौँ। उनीहरू पनि कार्टल चाहँदैनन्। र त्यो दिन आएपछि, यो सम्पूर्ण क्षेत्र बस्न र समृद्ध हुन अझ राम्रो, सुरक्षित र सुन्दर ठाउँ हुनेछ।
मैले केही दिनअघि घोषणा गरेझै, संयुक्त राज्य अमेरिकाले उत्तर अमेरिकाको उत्तरी सीमासम्बन्धी अभूतपूर्व सम्झौता पनि गरेको छ- ग्रिनल्यान्ड भनेर चिनिने ठूलो र रणनीतिक रूपमा अत्यन्त महत्वपूर्ण भूभागसम्बन्धी। डेनमार्क अधिराज्य र ग्रिनल्यान्डका जनतासँग गरिएको यो सम्झौताले संयुक्त राज्य अमेरिकालाई सुरक्षा र अन्य सबै आवश्यकतामाथि स्थायी नियन्त्रण दिन्छ। त्यस भूभागमा हामी अमेरिकी महाद्वीप, साथै युरोप र अन्य स्थानको रक्षा गर्न आवश्यक सबै काम गर्न सक्षम हुनेछौँ। अब कुनै पनि अमेरिकी विरोधीलाई ग्रिनल्यान्डमा सैन्य उपस्थिति स्थापना गर्न वा संवेदनशील लगानी गर्न अनुमति दिइनेछैन। हाम्रो स्पष्ट लिखित स्वीकृतिबिना हामी उपयुक्त स्थानहरूमा ठूलो सैन्य उपस्थिति विकास गर्ने प्रक्रिया सुरु गर्नेछौँ। हामी दुईवटा अत्यन्त महत्वपूर्ण सैन्य अड्डा निर्माण गर्नेछौँ। यो सम्झौतामा आजपछि हस्ताक्षर हुनेछ, र म डेनमार्क तथा ग्रिनल्यान्डका जनतासँग काम गर्न उत्सुक छु।
आर्कटिक र उत्तर एटलान्टिकमा अमेरिकाको उपस्थितिको विस्तार गरेर, यो सम्झौताले अमेरिकाका अतिरिक्त युरोपलाई पनि सुरक्षा प्रदान गर्छ। यसले नाटोलाई पनि निकै बलियो बनाउँछ। मार्क रुटेको नेतृत्वमा नाटो अहिले पहिलेभन्दा बलियो हुँदै गएको छ। नाटोले २ प्रतिशतबाट ५ प्रतिशतसम्मको स्तर बढाउनेलगायत त्यस्ता काम गरिरहेको छ जुन कसैले गर्न सकिन्छ भनेर सोचेका थिएनन् ।
हामी रूस र युक्रेनबीचको विनाशकारी युद्धको अन्त्य खोजिरहेका छौँ, जसले हरेक महिना हजारौं मानिसको ज्यान लिइरहेको छ। गत साता, सिनेटर लिन्ड्से ग्राहमको सम्मानमा, मैले कांग्रेसले पारित गरेको शक्तिशाली नयाँ कानुनमा हस्ताक्षर गरें, जसले मलाई विशाल नयाँ शुल्कसम्बन्धी अधिकार दिएको छ। आवश्यक परेमा म ती प्रयोग गर्नेछु। अब हत्या रोक्ने समय आएको छ।
म हाम्री महान् प्रथम महिलाको असाधारण कामलाई पनि सम्मान गर्न चाहन्छु, जसले विस्थापित युक्रेनी र रुसी बालबालिकामध्ये धेरैलाई सुरक्षित रूपमा आफ्ना परिवारकहाँ घर फर्काउन सुनिश्चित गर्नुभएको छ। धेरै धन्यवाद, प्रथम महिला। धन्यवाद। हाम्री प्रथम महिला कहाँ हुनुहुन्छ? उहाँ कहाँ हुनुहुन्छ? उहाँ कतै वरिपरि हुनुहुन्छ। कल्पना गर्न सक्नुहुन्छ? म प्रथम महिलालाई देख्न सक्दिनँ। धेरै धन्यवाद, प्रथम महिला। उत्कृष्ट काम। उहाँले यस वर्ष यसमा निकै मेहनत गर्नुभयो। उहाँ संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषद्को बैठकको अध्यक्षता गर्ने इतिहासकै एकमात्र प्रथम महिला पनि बन्नुभयो। र उहाँले त्यो निकै राम्रोसँग गर्नुभयो। आज उहाँले ‘फोस्टरिङ द फ्युचर टुगेदर’ को एक कार्यक्रम आयोजना गर्दै हुनुहुन्छ, जसमा विश्वभरका युवाहरूको जीवन सुधार्न सहयोग गर्ने झन्डै ६० सदस्य छन्। मेलानिया, धेरै धन्यवाद। तपाईंले गरिरहनुभएको काम उत्कृष्ट छ।
यहाँ संयुक्त राष्ट्रमा राजदूत माइकल वाल्ट्ञ्जको नेतृत्वमा, हामीले यस कक्षमा रहेका धेरै देशसँग मिलेर संयुक्त राष्ट्रसंघको इतिहासकै सबैभन्दा व्यापक सुधार लागू गर्न काम गरेका छौं। हामीले इतिहासमै पहिलोपटक संयुक्त राष्ट्रसंघको बजेट कटौती गर्यो, २०२६ मा १५ प्रतिशतले घटायौँ र संयुक्त राष्ट्रसंघको कर्मचारीतन्त्रबाट ४,००० भन्दा बढी पद हटायौँ। संयुक्त राष्ट्रसंघसँग ठूलो सम्भावना छ। मैले धेरै वर्षदेखि भन्दै आएको छु, तर यसले कहिल्यै निर्वाचित नभएका विश्ववादी कर्मचारीतन्त्रका कट्टर वामपन्थी एजेन्डा थोपर्न बन्द गर्नुपर्छ।
गत वर्ष मेरो प्रशासनलाई अन्तर्राष्ट्रिय सामुद्रिक संगठन नामक संयुक्त राष्ट्रसंघीय निकायले गुप्त रूपमा पहिलो विश्वव्यापी कार्बन कर स्थापना गर्न खोज्दा त्यसलाई रोक्न हस्तक्षेप गर्नुपरेको थियो- अन्तर्राष्ट्रिय ढुवानी लागत १० देखि २० प्रतिशतसम्म बढाउने महँगो कर। कुनै विश्व सरकार छैन। र म राष्ट्रपति रहुन्जेल कुनै विश्वव्यापी कर हुनेछैन।
संयुक्त राज्य अमेरिका पनि अन्तर्राष्ट्रिय फौजदारी अदालतको समान रूपमा विरोध गर्दछ। हामी अमेरिकी सैनिक वा अरू कसैलाई हामीमाथि अधिकार क्षेत्र नभएको अमेरिकीविरोधी न्यायाधिकरणद्वारा अनुसन्धान गर्न वा देखावटी मुद्दा चलाउन कहिल्यै अनुमति दिनेछैनौँ। म यसका सदस्य रहेका सबै राष्ट्रलाई यो संस्थाबाट तुरुन्तै औपचारिक रूपमा अलग हुन आह्वान गर्दछु।
संसारमा वास्तविक अत्याचारहरू भइरहेका बेला संयुक्त राष्ट्रका शीर्ष मानव अधिकार अधिकारीहरूले हाम्रा बालबालिकालाई ट्रान्सजेन्डर प्रयोगबाट जोगाउने तथा हाम्रा आप्रवासन कानुन लागू गर्ने संयुक्त राज्य अमेरिकाको आलोचना गर्न आफ्नो समय खर्च गर्नु पनि अस्वीकार्य छ। उनीहरूले गर्ने काम अविश्वसनीय छ। मानव अधिकार परिषद्का पाखण्डीहरूसँग क्रिस्चियनहरूको उत्पीडनबारे भन्नका लागि थोरै कुरा छन्। क्रिस्चियनहरू संसारभर सताइएका छन्। मैले कहिल्यै यस्तो भन्नेछु भनेर सोचेको थिएनँ, तर यो लामो समयदेखि भइरहेको छ।
उनीहरू अमेरिकालाई संसारका सबैभन्दा खतरनाक स्थानबाट गिरोह र अपराधीहरूका लागि आफ्ना सीमाना खोल्न चाहन्छन्। उनीहरू संसारकै सबैभन्दा खराब स्थानका सबैभन्दा खराब मानिसहरूलाई ल्याउन चाहन्छन्, र हामी अब त्यसो गर्दैनौँ। यो गहिरो विडम्बना हो कि संयुक्त राष्ट्रसंघसँग सांस्कृतिक सम्पदाको संरक्षणमा समर्पित एउटा सम्पूर्ण संस्था-युनेस्को छ। तर उनीहरूको निरन्तर सामूहिक आप्रवासन प्रवर्धनमार्फत यी विश्ववादीहरूले इतिहासकै महान् संस्कृति र असाधारण सम्पदालाई नष्ट गरिरहेका छन्। अवैध आप्रवासन कुनै मानव अधिकार होइन, तर सार्वभौम राष्ट्र भएर रहने अधिकार छ, र हामी सार्वभौम राष्ट्र भएर रहन चाहन्छौँ। र तपाईंहरूले पनि त्यस्तै चाहनुपर्छ।
संयुक्त राज्य अमेरिकाले अहिले धेरै चर्चा भइरहेको कृत्रिम बुद्धिमत्तालाई नियन्त्रण गर्ने विश्ववादी योजना निर्माण गर्ने कुनै पनि प्रयासलाई पूर्ण रूपमा अस्वीकार गर्दछ औपचारिक रूपमा ‘सुपरइन्टेलिजन्स’ भनिएको। ‘आर्टिफिसियल’ भन्ने शब्दले बुद्धिमत्ता नक्कली हो जस्तो सुनिन्छ। र त्यो नक्कली होइन। यो वास्तवमै अद्भुत छ। तर हामी सावधान हुनुपर्छ। अबदेखि संयुक्त राज्य अमेरिकाका सबै दस्तावेजहरूमा, र आशा छ संसारभर पनि, ‘आर्टिफिसियल’को सट्टा अभ्झ सही शब्द ‘सुपर’ प्रयोग गरिनेछ। त्यसैले यो सुपरइन्टेलिजन्स हो। नयाँ सुपरइन्टेलिजन्सको संसारमा स्वागत छ। हेरौं, यो चल्छ कि चल्दैन। यो धेरै राम्रो सुनिन्छ र धेरै सही पनि छ।
हरेक प्रमुख नयाँ प्रविधिले चुनौती ल्याउँछ, र सुपरइन्टेलिजन्स पनि अपवाद होइन। तर त्यही मानिसहरू जसले ग्लोबल वार्मिङका कारण हामी सबै १२ वर्षमा मर्नेछौँ भनेका थिए-पछि त्यसको नाम ‘क्लाइमेट चेन्ज’मा पुनः नामकरण गरियो- उही मानिसहरू अहिले सुपरइन्टेलिजन्सले हामी सबैलाई मार्नेछ, रोबोटहरूले हामीमाथि आक्रमण गर्नेछन्, र सबै कुरा विपरीत हुनेछ भनिरहेका छन्। यही समूहले रुस, रुस, रुसको हौवा, युक्रेन, युक्रेन, युक्रेनको हौवा, जलवायु परिवर्तन र खुला सीमा ल्यायो। सुपरइन्टेलिजन्समा जो विजयी हुन्छ, यो सम्झनुपर्छ। र अब म भन्छु- प्रविधिमा जो विजयी हुन्छ, सुपरइन्टेलिजन्समा विजयी हुन्छ। त्यही समूह विजयी हुन्छ। अहिले हामी चीनभन्दा धेरै अगाडि छौँ र अरू सबैभन्दा पनि अगाडि छौं। र हामी यसलाई त्यस्तै राख्नेछौँ।
औद्योगिक क्रान्तिभन्दा ठूलो, धेरैले औद्योगिक क्रान्ति वा इन्टरनेटभन्दा पनि ठूलो हुने बताएका कुराको वृद्धि म रोक्नेछैन। र हामी धेरै सावधान हुनेछौँ। हामीसँग न्याय विभाग छ, जसलाई हामीले यसै विषयमा पहिले नै प्रयोग गरेका छौँ। आवश्यक परेमा अन्य कानुन कार्यान्वयन निकायहरूले पनि यसलाई नियन्त्रणमा राख्नेछन्। तर हामी सुपरइन्टेलिजन्सलाई प्रोत्साहन गर्नेछौँ, नियन्त्रणमा थुन्ने होइन। आवश्यक परेमा न्याय विभागमार्फत हामी यसलाई नजिकबाट अनुगमन गर्नेछौँ। संयुक्त राज्य अमेरिका सुपरइन्टेलिजन्समा विश्वको नेतृत्व गर्छ र सुरक्षित तथा जिम्मेवार रूपमा त्यसो गरिरहनेछ।
अमेरिकीहरू कहिल्यै कुनै सीमारेखाबाट पछि हट्ने वा चुनौतीबाट डराउने राष्ट्र भएका छैनन्। २५० वर्षपछि अमेरिकाले स्वतन्त्रता सजिलो उपहारका रूपमा प्राप्त गरेको होइन, र हामी यसलाई कहिल्यै, कहिल्यै, कहिल्यै आत्मसमर्पण गर्नेछैनौँ।
यही न्युयोर्क सहरमा सन् १७७६ मा जर्ज वासिङ्टनले आफ्ना सैनिकहरूलाई स्वतन्त्रताको घोषणापत्र पढ्न आदेश दिएका थिए। देशभक्तहरूले न्युयोर्क बन्दरगाहपारि १०० भन्दा बढी जहाजको ब्रिटिस आक्रमणकारी बेडा देख्न सक्थे, जुन स्वतन्त्रताको उद्देश्य कुचल्न आइपुगेको थियो। हजारौं सैनिक ती जहाजबाट ओर्लिरहेका थिए। कसैको कुनै सम्भावना थिएन। तर हामी जित्यौं। र हामी निर्णायक रूपमा जित्यौं।
ती पहिलो अमेरिकीहरूले बुझेका थिए कि महान् सिद्धान्तहरूमा विश्वास गर्नु मात्र पर्याप्त हुँदैन। हामीसँग तिनको रक्षा गर्न इच्छा, साहस र शक्ति पनि हुनुपर्छ। साढे दुई शताब्दीपछि यही सहरमा बसेर हाम्रो समयका महान् घटनाहरूबारे छलफल गरिरहँदा, यो कक्षमा रहेका प्रत्येक राष्ट्रका लागि यही चुनौती हो। यदि हामी सम्पूर्ण मानवताका शत्रुहरूविरुद्ध बलियो र एकताबद्ध भएर अघि बढ्यौँ, यदि हामीलाई डर र शंकामा समर्पण गर्न लगाउने आवाजहरूलाई अस्वीकार गर्यो, यदि हामी आफ्ना जनताप्रतिको कर्तव्यबाट पछि हट्न अस्वीकार गयौँ भने, साहसी कदममार्फत हामी सबै मिलेर यो संसारलाई धेरै सुरक्षित र धेरै राम्रो स्थान बनाउनेछौँ।
हामी हाम्रा राष्ट्रहरूलाई धेरै बलियो अवस्थामा छोड्नेछौँ। हामी हाम्रा अर्थतन्त्रहरूलाई धेरै ठूलो बनाउनेछौं। र हामी संयुक्त राष्ट्रसंघमा शान्ति, समृद्धि र न्यायको कुरा मात्र गर्नेछैनौँ। हामी संसारभर तिनका पक्षमा उभिनेछौँ। हामी सबै मिलेर आफ्ना जनताका लागि यस्तो भविष्य निर्माण गर्नेछौँ, जुन पहिलेभन्दा उज्यालो, बढी आशावादी र अझ भव्य हुनेछ।
धन्यवाद। ईश्वरले विश्वका राष्ट्रहरूलाई आशीर्वाद दिऊन् र ईश्वरले अमेरिकालाई आशीर्वाद दिऊन्। धेरै धेरै धन्यवाद, सबैलाई। धन्यवाद।
सभाको तर्फबाट म संयुक्त राज्य अमेरिकाका राष्ट्रपतिलाई धन्यवाद दिन चाहन्छु।
