kalokitab
नेपाली क्रान्तिको गाथा : ज्ञानेन्द्रको सनकमा वीरेन्द्र वंशहत्या र घटनास्थल नामेट
नेपाली क्रान्तिको गाथा
त्याग, बलिदान र सुशासनको अधुरो सपना
नेपाली राजनीतिको आधुनिक इतिहास रगत, आँसु र बलिदानले लेखिएको छ। यो इतिहास केवल सत्ता परिवर्तनको कथा होइन, बरु उत्पीडनविरुद्ध उठेको जनचेतना, न्यायको खोजीमा गरिएको विद्रोह र समतामूलक समाज निर्माणको दीर्घ संघर्षको दस्तावेज हो।
वि.सं. २०५९ जेठ १९ गते उदयपुर जिल्लाको त्रियुगा नगरपालिका–खैजनपुरबाट गाइघाटको मोतियाही निवासी विद्यार्थी विनोदप्रसाद पोखरेल र खड्गबहादुर राउतलाई तत्कालीन शाही सेना र प्रहरीको ‘युनिफाइड कमाण्ड’ ले गिरफ्तार गरी निर्मम हत्या गर्यो। त्यस घटनालाई ‘भिडन्त’ को नाम दिएर ढाकछोप गरियो। यो कुनै अपवाद थिएन, बरु त्यो समयको राज्य आतंकको प्रतिनिधि उदाहरण थियो।
सामन्ती व्यवस्था र विद्रोहको पृष्ठभूमि
दरबारीया भाइ–भारदारहरूको लुटतन्त्र, संसदीय दलहरूको सत्तामोह, चरम भ्रष्टाचार, जातीय, क्षेत्रीय, भाषिक, लैङ्गिक र साम्प्रदायिक विभेदले ग्रसित नेपालमा आम जनताका लागि न्याय, समानता र सम्मान केवल सपना बनेका थिए।
निष्कर्ष
दश वर्षे जनयुद्धले नेपाली समाजको चेतनालाई आमूल परिवर्तन गर्यो। आजको गणतन्त्र ज्ञात–अज्ञात हजारौँ सहिदहरूको रगतले सिञ्चित छ।